Naturalis Leiden: Tien tips voor een geslaagd bezoek aan het biodiversiteitsmuseum

Natuurlijk, Naturalis. Het is hét museum van Leiden, en stiekem van heel Nederland.

Je hebt die enorme blauwe vinvis wel eens zien hangen als je langs de Oude Vest fietst, toch? Of je nu net in Leiden bent komen wonen, hier studeert of gewoon op zoek bent naar een perfect uitje voor als je schoonfamilie op bezoek is: dit museum is een must. Maar een bezoek kan ook overweldigend zijn. Zoveel te zien, zoveel mensen.

Hoe zorg je ervat het écht een geslaagde dag wordt? Met deze tien tips word je een echte Naturalis-expert.

1. Je ticket is je vervoersbewijs

Een van de grootste voordelen van Naturalis is dat je combiticket niet alleen toegang geeft tot het museum, maar ook gratis busreizen door heel Leiden. Echt waar.

Koop je ticket online (vanaf €16 voor volwassenen, studenten met OV-korting betalen €9,50), en je kunt die dag onbeperkt met alle bussen van Arriva in de regio reizen. Ideaal als je net buiten het centrum woont of als je na een dag rondstruinen in het museum nog even naar de plek wilt voor een drankje. Je toont je digitale ticket in de bus en je kunt zo door. Scheelt je weer een parkeerplek zoeken of een duur kaartje kopen.

Tip voor studenten: check van tevoren even je korting. Met een geldige studenten OV-chipkaart werkt de korting vaak het soepelst via de website van Naturalis. Voor expats is dit overigens een gouden greep; je ontdekt niet alleen het museum, maar ook meteen de stad en de omgeving zonder dat je meteen een auto hoeft te regelen.

2. Plan je route: de highlights zijn je kompas

Naturalis is gigantisch. Zonder plan loop je uren te dwalen en mis je de pareltjes. De vaste collectie is opgedeeld in vier werelden: Dinosauriërs, Natuurlijk, Aarde en Mens.

De absolute publiekstrekkers zijn de gigantische skeletten. Denk aan de T.

Rex Trix en het immense blauwe vinvis-skelet dat boven de zaal hangt. Als je deze twee hebt gezien, heb je eigenlijk al het belangrijkste gezien.

Plan je route rondom deze iconen. Start bovenaan, bij de T. Rex, en werk langzaam naar beneden.

Zo voorkom je dat je al vermoeid bent als je het spectaculairste deel van de collectie tegenkomt.

Het skelet van de blauwe vinvis is zo groot dat je hem bijna niet op een foto krijgt, tenzij je helemaal achterin de zaal gaat staan. En dat is precies de moeite waard. Trix is de eerste T. Rex die in Nederland te zien was.

De T. Rex Trix: een ster op leeftijd

Het is een van de meest complete en best bewaarde schedels ter wereld. Ze is ongeveer 66 miljoen jaar oud en voelt door de glans van het bot bijna modern aan.

Ga vooral even vlakbij staan en kijk naar de enorme tanden. Je hoofd maakt overuren.

Voor kinderen (en volwassenen die stiekem nog steeds dinosauriër-fan zijn) is dit het moment van de dag. Je voelt de kracht van dit dier. Als je de trap afloopt naar de zaal met de zeezoogdieren, dan kijk je je ogen uit.

De Blauwe Vinvis: letterlijk de kamer vullen

Het skelet van de blauwe vinvis is zo’n 45 meter lang en hangt in een spiraal boven je hoofd. Het is niet alleen een beest, het is een kunstwerk. De lichtinval van het dak maakt het nog magischer.

Loop eromheen, kijk omhoog en realiseer je hoe klein je zelf bent.

Dit is een plek om even stil te zijn en te genieten. Zorg dat je camera op panorama-modus staat.

3. De wisseltentoonstelling: altijd iets nieuws

Naast de vaste collectie heeft Naturalis regelmatig een spectaculaire wisseltentoonstelling. Denk aan ‘Dino’s van de IJstijd’ of ‘In de ban van de bij’.

De entree voor deze tijdelijke exposities is vaak inbegrepen bij je standaardticket, maar soms is het een kleine meerprijs (rond de €3-€5 extra). Check dus altijd even de website voor je gaat, zodat je weet wat er te zien is. Voor expats en nieuwe Leidenaren is dit een leuke manier om meteen de actualiteit van het museum te zien.

Deze exposities zijn vaak interactiever en moderner ingericht dan de vaste collectie. Denk aan VR-brillen, geluidsfragmenten en speciale kinderhoeken.

Als je met kinderen gaat, is dit vaak het hoogtepunt van hun dag.

Ze kunnen echt ‘meedoen’ in plaats van alleen kijken. Zo blijft een bezoek aan Naturalis altijd verrassen, zelfs als je er vaker bent geweest.

4. Eten en drinken: de honger stillen

Er is een klein café in de centrale hal van Naturalis, net voor de kassa.

Handig voor een snelle bak koffie, een broodje kaas (€5,50) of een stuk Limburgse vlaai (€4). De koffie is goed en de bediening is snel. Echt uitgebreid lunchen kun je hier niet, maar voor een opkikkertje tussendoor is het perfect.

De prijzen zijn wat je verwacht van een museumcafé: niet goedkoop, maar acceptabel. Wil je liever uitgebreider eten?

Loop dan de deur uit en je bent in Leiden-Centrum. Je bent letterlijk om de hoek van de Haarlemmerstraat, de Breestraat en de cafés aan de Oude Vest.

Voor studenten is de Broedplaats vlakbij een goedkoper alternief voor een biertje en een snack. Voor expats is dit de perfecte gelegenheid om de Leidse horeca te ontdekken na een middag cultuur snuiven.

5. De gratis highlights: mis ze niet!

Er zijn een aantal dingen in Naturalis die je echt gratis kunt doen.

Zo is de entreehal, met de enorme gift shop en de wisselende objecten in de vitrines, vrij toegankelijk. Je kunt hier ook de tickets kopen, maar je kunt er ook even binnenlopen om de sfeer te proeven. Daarnaast zijn er regelmatig gratis te bezoeken lezingen of activiteiten, vooral gericht op studenten en onderzoekers.

Houd de agenda in de gaten. Een andere gratis tip: de tuin achter het museum.

Als je het gebouw uitloopt, kun je via de zijkant naar de tuin.

Hier staan sculpturen en kun je even bijkomen van de drukte binnen. Het is een groene oase in de stad. Ideaal voor een snelle wandeling of om even je lunch op te eten als het mooi weer is. Je hoeft niet per se een ticket te hebben om hier even te zitten.

6. Specifieke tips voor studenten en expats

Voor studenten in Leiden is Naturalis een goudmijn. Veel studies (biologie, antropologie, geschiedenis) gebruiken de collectie voor practica.

Als je zelfstandig onderzoek doet, kun je vaak via je universiteit (LUCL of het IBL) toegang krijgen tot de onderzoeksfaciliteiten. Check dit bij je docent. Daarnaast is de sfeer in het museum relaxt en inspirerend; het is een perfecte plek om te studeren in de weekenden (als het niet te druk is). Voor expats is Naturalis een geweldige binnenkomer.

Je leert direct de Nederlandse geschiedenis, natuur en wetenschapsgeschiedenis kennen. Het is een plek waar je makkelijk andere expats ontmoet.

De interactieve elementen en de Engelstalige uitleg (bijna alles is tweetalig) maken het heel toegankelijk.

En zoals eerder gezegd: die combi met gratis busreizen maakt het een budgetvriendelijke manier om je weg te vinden in de stad.

7. De beste tijd om te gaan

Wil je de massa ontwijken? Plan je bezoek dan op een doordeweekse dag, het liefst ’s ochtends vroeg of juist aan het einde van de middag.

In het weekend en tijdens schoolvakanties is het vaak een stuk drukker, vooral bij de dinosauriërs in Naturalis. Dan sta je in de rij om een foto te maken. Als je rustig wilt rondlopen en de tijd wilt nemen om de kaartjes te lezen, kies dan voor een dinsdag of woensdag.

Het museum is geopend van dinsdag tot en met zondag van 10:00 tot 17:00 uur.

Maandag is het gesloten. Plan je bezoek dus nooit op maandag. Als je in het centrum woont, kun je makkelijk lopen.

Kom je van ver? Dan is de bus dus je beste vriend. Zorg dat je voor 16:30 uur je ticket koopt, zodat je nog rustig door het museum kunt lopen zonder je te haasten.

8. Praktische zaken: wat moet je weten?

Er zijn kluisjes beschikbaar voor €1 per stuk (muntjes zijn te koop bij de balie). Neem vooral een grote tas mee, maar je kunt hem in de kluis stoppen voordat je het museum in gaat.

Je mag natuurlijk je telefoon en camera meenemen. Fotograferen is toegestaan, zonder flits. Er zijn ook rolstoelen en kinderwagens te leen, gratis, op=op.

Met het openbaar vervoer is het museum makkelijk te bereiken. Bus 1 en 2 stoppen bij halte ‘Naturalis’.

Vanaf Leiden Centraal is het ongeveer 10 minuten lopen of 3 minuten bus. Parkeren in de buurt is duur en lastig. De dichtstbijzijnde parkeergarage is de Morspoortgarage of de Haarlemmerpoort, beide op loopafstand. Kosten: ongeveer €3,50 per uur. Bespaar je de moeite en parkeer in de rand van de stad en pak de bus of loop.

9. De museumwinkel: een gevaar voor je portemonnee

De museumwinkel van Naturalis is berucht. Hij is groot, mooi en vol met dingen die je eigenlijk niet nodig hebt, maar wel wilt hebben.

Van fossielen en mineralen (echte!) tot aan speelgoed dinosauriërs, boeken en prachtige posters. De prijzen variëren enorm: een kleine steen kan €5 kosten, terwijl een echt fossiel van een haaientand makkelijk €50 of meer kost. Neem de tijd om even door de winkel te lopen voordat je het museum verlaat.

Zelfs als je niets koopt, is het leuk om te kijken. Voor studenten is het soms een leuke plek om cadeautjes te scoren voor vrienden (denk aan een leuk kaartje of een mineraal). Voor expats is het een leuke plek om iets unieks mee naar huis te nemen dat je in geen enkele andere winkel vindt.

10. De ultieme tip: combineer het met de stad

Naturalis ligt op steenworp afstand van het historische centrum van Leiden. Bezoek Naturalis met de kinderen en maak er een volledige dag van.

Begin 's ochtends in het museum, eet je lunch in de stad (bijvoorbeeld bij Pannekoekenhuis De Vergulde of een van de broodjeszaken aan de Haarlemmerstraat), en breng de middag door met het ontdekken van de grachten en de Burcht. Als je in Leiden woont of studeert, weet je dat dit de beste manier is om de stad te ervaren. Als expat kun je na Naturalis direct door naar de Pieterskerk of een van de vele hofjes.

De sfeer in Leiden is ontspannen en de afstanden zijn klein. Pak je fiets of loop gewoon.

Met je Naturalis-ticket op zak kun je gratis de bus pakken naar het station en vanuit daar de rest van de stad verkennen. Zo wordt een bezoek met een jaarkaart voor vaste bezoekers de start van een perfecte Leidse dag.